Okres próbny dla nowych kierowców: co obowiązuje od 4 września 2026

6 min czytania
Dłoń trzymająca kluczyk samochodowy przy otwartych drzwiach auta

Okres próbny obejmuje każdego, kto po raz pierwszy uzyskał prawo jazdy kategorii B. Trwa 2 lata, a dla osoby, która dostała dokument przed 18. urodzinami — 3 lata, nie dłużej niż do ukończenia 20 lat. Od 4 września 2026 r. przepisy są realnie stosowane. Obowiązuje w nim zakaz prowadzenia z jakąkolwiek zawartością alkoholu; nalepki z zielonym liściem ani limitów 50/80/100 km/h w ustawie już nie ma.

Od kiedy okres próbny naprawdę działa

Rozdział 14 ustawy o kierujących pojazdami stoi w niej od 2011 r., ale przez piętnaście lat nie był stosowany: art. 14 ust. 1 ustawy z 9 maja 2018 r. (Dz.U. poz. 957) zawieszał go do czasu, aż centralna ewidencja kierowców zacznie przyjmować odpowiednie dane. W tym czasie treść przepisów zdążyła się zmienić. Ustawa z 17 października 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1676), obowiązująca od 3 marca 2026 r., napisała art. 91 i 92 od nowa, uchyliła art. 93 i zawęziła listę zawieszonych przepisów. Datę uruchomienia wyznaczyły dopiero dwa komunikaty Ministra Cyfryzacji.

Akt Data Co wnosi
Ustawa z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. 2025 poz. 1226) rozdział 14 zawieszony od 2013 r. pierwotna wersja okresu próbnego: nalepka, limity prędkości, kurs w WORD
Ustawa z 17 października 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1676) 3 marca 2026 r. nowe brzmienie art. 91 i 92, uchylenie art. 93, zawężenie listy zawieszonych przepisów
Komunikaty Ministra Cyfryzacji (Dz.U. 2026 poz. 743 i 732) 4 września 2026 r. CEK przyjmuje dane o okresie próbnym, praktycznym szkoleniu i punktach karnych
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 19 sierpnia 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1118) 4 września 2026 r. program i opłata za praktyczne szkolenie

Czego w przepisach już nie ma

Większość opisów okresu próbnego w sieci relacjonuje wersję sprzed marca 2026 r. — obowiązki, które nigdy nie weszły do stosowania i już nie wejdą.

Element Wersja z 2011 r. (nigdy nie stosowana) Stan od 4 września 2026 r.
Czas trwania 2 lata dla każdego 2 lata; 3 lata przy prawie jazdy od 17 lat, maks. do 20. urodzin
Nalepka z zielonym liściem klonowym z przodu i z tyłu przez pierwsze 8 miesięcy brak takiego obowiązku
Limity prędkości 50/80/100 km/h przez pierwsze 8 miesięcy brak — obowiązują limity ogólne
Kurs dokształcający w WORD + szkolenie w ODTJ obowiązkowo między 4. a 8. miesiącem art. 93 uchylony; szkolenie tylko po przekroczeniu 12 punktów
Zakaz pracy zarobkowej jako kierowca kat. B przez pierwsze 8 miesięcy dla wszystkich tylko dla kierowców poniżej 18 lat
Alkohol zasady ogólne zakaz jazdy przy stężeniu wyższym niż 0,0

Co obowiązuje w okresie próbnym

Zakaz lub obowiązek Treść Kogo dotyczy Podstawa
Zerowy limit alkoholu zakaz jazdy z wynikiem ponad 0,0 ‰ we krwi, 0,0 mg/dm³ w wydychanym powietrzu i 0,0 ng/ml środka działającego podobnie do alkoholu każdy w okresie próbnym art. 91 ust. 4
Zakaz wożenia rówieśników nie wolno przewozić osoby poniżej 18 lat bez pasażera spełniającego wymagania ustawowe kierowca, który nie ukończył 18 lat art. 91 ust. 5 pkt 1
Zakaz pracy za kierownicą bez transportu drogowego rzeczy, taksówki i przewozu okazjonalnego kierowca, który nie ukończył 18 lat art. 91 ust. 5 pkt 2
Pasażer towarzyszący przez 6 miesięcy obok kierowcy siedzi osoba po 25. roku życia, z kategorią B od co najmniej 5 lat, bez zakazu prowadzenia i trzeźwa prawo jazdy uzyskane w wieku 17 lat art. 8a ust. 1–2
Szkolenie po 12 punktach praktyczne szkolenie w ODTJ w ciągu 12 miesięcy od naruszenia każdy w okresie próbnym art. 91 ust. 6

Okres liczy się od dnia wydania dokumentu, a przy tymczasowym elektronicznym prawie jazdy — od dnia zdania egzaminu. Ten sam reżim wraca po odzyskaniu cofniętych uprawnień i przy wymianie zagranicznego prawa jazdy młodszego niż okres próbny.

Praktyczne szkolenie: 500 zł i godzina na płycie poślizgowej

Szkolenie prowadzi odpłatnie ośrodek doskonalenia techniki jazdy: 500 zł (§ 4 rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 1118) za godzinę ćwiczeń, do trzech osób na instruktora. Program to dwa zadania na płycie poślizgowej: hamowanie awaryjne na wprost przy 30, 60 i 50 km/h oraz co najmniej dwa przejazdy w zakręcie z rosnącą prędkością, aż do utraty panowania nad autem. Termin to 12 miesięcy od naruszenia, które przekroczyło 12 punktów; gdy rozstrzygnięcie uprawomocniło się później niż 9 miesięcy po czynie — 3 miesiące od uprawomocnienia.

Dwa wykroczenia, trzy wykroczenia, cofnięcie

Zdarzenie Skutek Podstawa
2 wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, rozstrzygnięcia w okresie próbnym przedłużenie okresu próbnego o kolejne 2 lata art. 92 ust. 1 pkt 1
2 wykroczenia, przy czym choć jedno rozstrzygnięcie zapadło po okresie próbnym uzupełniający okres próbny trwający 2 lata art. 92 ust. 1 pkt 2
3 wykroczenia z listy ustawowej albo przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji cofnięcie uprawnień art. 103 ust. 1 pkt 3 lit. a
Złamanie zakazu alkoholowego lub zakazów dotyczących kierowców poniżej 18 lat cofnięcie uprawnień art. 103 ust. 1 pkt 3 lit. b
20 punktów w ciągu roku od pierwszego prawa jazdy cofnięcie uprawnień art. 103 ust. 1 pkt 3

Cofnięcie w okresie próbnym jest dotkliwsze od zatrzymania dokumentu: uprawnienia zdobywa się ponownie od zera, razem z kursem i egzaminem — szerzej w tekście o utracie prawa jazdy za punkty karne. Sam pomysł okresu próbnego wraca też w prawie unijnym: dyrektywa (UE) 2025/2205 wymaga co najmniej dwuletniego okresu dla początkujących kierowców i pozwala oznaczać go kodem w dokumencie.

Najczęstsze pytania

Ile trwa okres próbny? Dwa lata od dnia wydania prawa jazdy kategorii B. Jeśli dokument wydano przed 18. urodzinami — trzy lata, ale nie dłużej niż do ukończenia 20 lat.

Czy trzeba mieć zielony listek? Nie. Obowiązek oznakowania auta nalepką z liściem klonowym zniknął z ustawy przed uruchomieniem okresu próbnego i dziś nie obowiązuje.

Czy obowiązują niższe limity prędkości? Nie. Limity 50, 80 i 100 km/h były w wersji przepisów z 2011 r., która nigdy nie weszła do stosowania. Początkującego kierowcę wiążą limity ogólne.

Ile alkoholu wolno mieć we krwi? Zero. W okresie próbnym granicą jest 0,0 — każdy wynik powyżej oznacza złamanie zakazu i podstawę do cofnięcia uprawnień.

Kiedy trzeba odbyć praktyczne szkolenie? Po przekroczeniu 12 punktów, w ciągu 12 miesięcy od naruszenia. Kosztuje 500 zł i trwa godzinę.

Limit 20 punktów w okresie próbnym wyczerpuje się szybciej, niż się wydaje: jeden przejazd z trójką dzieci bez prawidłowych fotelików to od razu 15 punktów. Zasady opisuje tekst o przewożeniu dzieci w samochodzie.

Źródła

  • Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. 2025 poz. 1226, z późn. zm.) — art. 8a, 91, 92, 94, 103
  • Ustawa z dnia 17 października 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 1676)
  • Komunikat Ministra Cyfryzacji z dnia 2 czerwca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 743) oraz komunikat z tego samego dnia (Dz.U. 2026 poz. 732)
  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 sierpnia 2026 r. w sprawie praktycznego szkolenia w zakresie zagrożeń w ruchu drogowym (Dz.U. 2026 poz. 1118)
  • Ustawa z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 957, z późn. zm.) — art. 13 i 14
Redakcja Auto-Focus
Redakcja Auto-Focus

Redakcja Auto-Focus – piszemy o samochodach konkretnie: technika, eksploatacja, poradniki.