Wymiana bezterminowego prawa jazdy: terminy 2028-2033 i opłata

6 min czytania
Kluczyk samochodowy w dłoni kierowcy

Prawa jazdy wydane do 18 stycznia 2013 r. trzeba wymienić w okresie od 19 stycznia 2028 r. do 18 stycznia 2033 r. Wymiana odbywa się na wniosek kierowcy i kosztuje dziś 100 zł. Szczegółowych terminów dla poszczególnych grup kierowców na razie nie ma — rozporządzenie, które je ustali, jeszcze nie zostało wydane. Dokument niewymieniony w terminie traci ważność.

Kogo dotyczy wymiana i jak to sprawdzić w 30 sekund

Kryterium jest jedno i widać je na samym dokumencie: data w polu 4a, czyli data wydania prawa jazdy. Jeżeli jest to 18 stycznia 2013 r. lub wcześniej, dokument podlega wymianie. Prawa jazdy zgodne z nowym wzorem wydaje się od 19 stycznia 2013 r. i one problemu nie mają — mają własną datę ważności w polu 4b.

Praktyczny skrót: w starych dokumentach kategorii B pole 4b jest puste — stąd potoczna nazwa „bezterminowe prawo jazdy”. To właśnie ta bezterminowość się kończy, a nie uprawnienia do kierowania.

Kalendarz: co jest już przepisem, a czego jeszcze nie ma

Tu przebiega granica, którą doniesienia prasowe zacierają najczęściej. Okres pięcioletni jest zapisany w ustawie od dawna. Podział kierowców na grupy i konkretne miesiące — nie.

Element Stan na 17-09-2026 Podstawa
Obowiązek wymiany dokumentów wydanych do 18-01-2013 obowiązuje art. 124 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami
Okno wymiany 19-01-2028 – 18-01-2033 obowiązuje art. 124 ust. 4
Wymiana wcześniej, na własny wniosek możliwa już dziś art. 124 ust. 3 i 4
Terminy dla poszczególnych grup kierowców brak — rozporządzenie niewydane delegacja z art. 124 ust. 10 pkt 1
Utrata ważności dokumentu po terminie przewidziana wprost art. 124 ust. 6

Ustawa mówi też, czym minister ma się kierować, układając harmonogram: sprawnością procesu wymiany i faktyczną liczbą dokumentów przewidzianych do wymiany (art. 124 ust. 11). To wskazówka, jak najpewniej będzie wyglądał podział — po dacie wydania dokumentu, tak żeby rozłożyć wnioski równo na pięć lat, a nie po roczniku urodzenia czy alfabetycznie.

Ile kosztuje wymiana prawa jazdy

Obowiązujące stawki ustala rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 9 lipca 2025 r., które weszło w życie 1 sierpnia 2025 r. Kwota 115,50 zł, która krąży po serwisach informacyjnych, pochodzi z projektu nowego rozporządzenia i na dziś nie jest obowiązującą opłatą.

Dokument Opłata obowiązująca Kwota z projektu
Prawo jazdy 100 zł 115,50 zł
Międzynarodowe prawo jazdy 35 zł 40,50 zł
Pozwolenie na kierowanie tramwajem 30 zł

Do opłaty urzędowej dochodzi koszt zdjęcia w formacie do dokumentów. Badań lekarskich przy zwykłej wymianie kategorii amatorskich nie trzeba robić — orzeczenie lekarskie jest warunkiem wydania prawa jazdy kategorii C i D, które i tak wydaje się tylko na 5 lat.

Co traci ważność, a co zostaje

Ustawa jest precyzyjna: prawa jazdy podlegające wymianie „zachowują ważność w okresie, na jaki zostały wydane, nie dłużej niż do terminów wymiany (…), pod rygorem utraty ważności dokumentu” (art. 124 ust. 6). Traci ważność dokument, a nie zdany egzamin. Wymiana to czynność administracyjna — bez egzaminu teoretycznego, bez praktycznego, bez powtarzania kursu.

Warto przy okazji znać okresy ważności nowych dokumentów, bo to one zastępują dawną bezterminowość:

Kategorie Okres ważności Warunek przedłużenia
AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, T 15 lat wymiana dokumentu; krócej tylko, gdy wynika to z orzeczenia lekarskiego
C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E 5 lat orzeczenie lekarskie i psychologiczne

Oznacza to, że kierowca, który wymieni dokument w 2028 r., wróci do urzędu dopiero w 2043 r. Kierowca zawodowy robi to samo co pięć lat i dla niego zmiana jest żadna.

Czy prawo jazdy trzeba mieć przy sobie

Nie — i to często myli przy tego typu zmianach. Katalog dokumentów, które kierujący musi mieć przy sobie i okazać na żądanie, wymienia dokument uprawniający do kierowania inny niż wydane w kraju prawo jazdy (art. 38 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym). Polskie prawo jazdy policjant sprawdza w centralnej ewidencji kierowców.

Mandat za brak dokumentu, który faktycznie trzeba wozić, to 50 zł za każdy brakujący dokument, łącznie nie więcej niż 250 zł (taryfikator, wykroczenie z art. 95 Kodeksu wykroczeń). Niewymieniony po terminie dokument to jednak inna sytuacja niż zapomniany w domu: on po prostu przestaje być ważny, a organ przy wymianie sprawdza zgodność danych z dokumentu z centralną ewidencją kierowców (art. 124 ust. 7).

Wymiana przed terminem — kiedy ma sens

Ustawa dopuszcza wymianę „w terminie wcześniejszym na wniosek posiadacza prawa jazdy”. Są trzy sytuacje, w których nie warto czekać do swojego okienka w harmonogramie:

  • Zmiana danych osobowych lub adresu — i tak trzeba złożyć wniosek, więc nowy dokument załatwia sprawę przy okazji.
  • Zniszczony lub nieczytelny dokument — zdjęcie sprzed dwudziestu lat bywa problemem przy kontroli za granicą, gdzie polskie prawo jazdy trzeba już okazać fizycznie.
  • Planowany wyjazd na dłużej — załatwienie wymiany w 2027 r. jest prostsze niż zdalne kombinowanie w środku pięcioletniej kolejki.

Opłata jest ta sama, więc jedyną ceną wcześniejszej wymiany jest to, że 15-letni okres ważności zacznie biec wcześniej.

Najczęstsze pytania

Czy stracę uprawnienia, jeśli nie wymienię prawa jazdy do 2033 r.?
Nie stracisz zdanego egzaminu — ustawa mówi o utracie ważności dokumentu. Bez ważnego dokumentu nie ma jednak czym potwierdzić uprawnień, więc wymiana jest konieczna, żeby legalnie prowadzić.

Czy trzeba robić nowe badania lekarskie?
Przy kategoriach amatorskich (B, A, T) nie. Kategorie C i D wymagają orzeczenia lekarskiego i psychologicznego niezależnie od wymiany, bo są wydawane na 5 lat.

Czy wymiana wymaga egzaminu?
Nie. To czynność administracyjna: wniosek, zdjęcie, opłata 100 zł.

Skąd mam wiedzieć, w którym roku przypada moja wymiana?
Na razie znikąd — rozporządzenie z terminami dla poszczególnych grup jeszcze nie zostało wydane. Do tego czasu jedyną pewną datą jest zamknięcie okna 18 stycznia 2033 r.

Czy opłata na pewno wzrośnie do 115,50 zł?
To kwota z projektu rozporządzenia. Dopóki nie zostanie ogłoszony w Dzienniku Ustaw, obowiązuje 100 zł z rozporządzenia z 9 lipca 2025 r.

Źródła

  • Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 1226) — art. 13 ust. 1, art. 124 ust. 1, 3, 4, 6, 7, 10 i 11
  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 9 lipca 2025 r. w sprawie wysokości opłat za wydanie dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. 2025 poz. 953)
  • Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. — Prawo o ruchu drogowym, art. 38 ust. 1
  • Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie wysokości grzywien nakładanych w drodze mandatów karnych za wybrane rodzaje wykroczeń (Dz.U. 2021 poz. 2484, z późn. zm.) — lp. 231
Redakcja Auto-Focus
Redakcja Auto-Focus

Redakcja Auto-Focus – piszemy o samochodach konkretnie: technika, eksploatacja, poradniki.