Kamera cofania nie jest obowiązkowa. Obowiązkowe jest wykrywanie obiektów przy cofaniu — i przepis dopuszcza cztery sposoby spełnienia tego wymogu, z których kamera jest tylko jednym. Odmowa homologacji nowych typów obowiązuje od 6 lipca 2022 r., a zakaz rejestracji nowych samochodów bez takiego układu od 7 lipca 2024 r.
Źródłem obowiązku jest art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia (UE) 2019/2144, a wymogi techniczne — regulamin EKG ONZ nr 158. To ten sam akt, z którego wzięły się asystent prędkości, czujnik zmęczenia kierowcy i awaryjny sygnał stopu; pełny kalendarz zmian prowadzi wpis o zmianach dla kierowców.
Cztery sposoby spełnienia wymogu — kamera to tylko jeden z nich
Regulamin dzieli dopuszczone rozwiązania na dwie klasy: środki zapewniające wizję (kierowca widzi, co jest z tyłu) i środki zapewniające orientację (kierowca dostaje sygnał, że coś tam jest). Każda klasa ma własne, inaczej zbudowane pole kontrolne.
| Rozwiązanie | Klasa | Co musi pokryć | Ograniczenie |
|---|---|---|---|
| Widzenie bezpośrednie (sam obrót głowy) | wizja | pole widzenia 0,3–3,5 m | tylko M1 i N1 z jednym rzędem siedzeń, gdy od punktu ocznego do tyłu auta jest nie więcej niż 2000 mm |
| Lusterko wsteczne bliskiego zasięgu | wizja | pole widzenia 0,3–3,5 m | nie wolno łączyć go z kamerą cofania w jednym układzie |
| System kamery cofania | wizja | pole widzenia 0,3–3,5 m | obraz musi wrócić do widoku do tyłu sam, na początku każdego cofania |
| System wykrywania (czujniki) | orientacja | pole wykrywania 0,2–1,0 m | co najmniej dwa rodzaje sygnału z trzech: dźwiękowy, optyczny, dotykowy |
Stąd bierze się najczęstsze nieporozumienie: auto z samymi czujnikami parkowania spełnia przepis tak samo jak auto z ekranem, choć pokrywa wyraźnie mniejszy obszar. Pole widzenia ciągnie się do 3,5 m za zderzakiem i jest szerokie na całą szerokość pojazdu; pole wykrywania kończy się metr za nim.
Co dokładnie musi zostać wykryte
Oba pola sprawdza się na obiekcie testowym: walcu o wysokości 0,8 m i średnicy 0,30 m. To kluczowa liczba całego przepisu — 80 cm odpowiada wzrostowi małego dziecka, a nie dorosłego.
| Parametr | Kamera / lusterko / widzenie bezpośrednie | Czujniki |
|---|---|---|
| Zakres badanego obszaru za autem | 0,3–3,5 m | 0,2–1,0 m (klasa R2 wg ISO 17386:2010) |
| Liczba obiektów testowych | 9, w trzech rzędach (A–I) | 1, przesuwany po siatce |
| Co uznaje się za widoczne / wykryte | pierwszy rząd: pole 0,15 × 0,15 m lub wierzchołek; drugi i trzeci rząd: cały walec | sygnał emitowany ciągle dłużej niż 5 s |
| Czas reakcji od włączenia wstecznego | maks. 2,0 s do pojawienia się obrazu | maks. 0,6 s do pierwszego sygnału |
| Minimalny wskaźnik wykrywalności | — | 90 % dla strefy A1, 87 % dla zakresu tylnego-2 w A2 |
Dla czujników obowiązuje dodatkowo warunek szczelności: nie może zostać żadna niewykryta dziura większa niż kwadrat o boku dwóch kratek siatki pomiarowej. Przy kamerze liczy się kąt widzenia — trzy walce w ostatnim rzędzie muszą zajmować na ekranie średnio nie mniej niż 5 minut kątowych, a każdy pojedynczy co najmniej 3 minuty kątowe. To dlatego mały ekran w zestawie wskaźników nie zastąpi wyświetlacza na konsoli.
Warunki, w których to wszystko mierzono
Badanie homologacyjne odbywa się w wąskim oknie warunków i to tłumaczy, dlaczego czujniki gubią przeszkodę w ulewie albo przy zabrudzonym zderzaku — regulamin tego przypadku po prostu nie bada.
| Warunek badania czujników | Wartość |
|---|---|
| Prędkość wiatru | nie więcej niż 1 m/s |
| Temperatura | 20 ± 5 °C |
| Wilgotność | 60 ± 25 % |
| Opady | brak deszczu i śniegu |
| Nawierzchnia | płaski, suchy asfalt lub beton |
| Liczba przebiegów | 1 na obiekt; dopuszczalne zaliczenie przy 4 z 5 prób |
Od kiedy obowiązuje i czyich samochodów dotyczy
Wykrywanie obiektów przy cofaniu stoi w załączniku II rozporządzenia 2019/2144 jako pozycja B7 z literą B, w kategoriach M1, M2, M3, N1, N2 i N3 — czyli od osobowego hatchbacka po ciężarówkę. Litera B oznacza dwie daty: odmowę homologacji typu UE od 6 lipca 2022 r. i zakaz rejestracji nowych pojazdów od 7 lipca 2024 r.
Krążąca po polskich serwisach data 7 lipca 2026 r. dotyczy litery C, a nie B — przypisano ją między innymi systemom hamowania przed pieszym i rowerzystą (AEBS w wariancie pieszy–rowerzysta). Przy cofaniu obowiązek domknął się dwa lata wcześniej.
Auta zarejestrowane przed 7 lipca 2024 r. nie muszą mieć niczego dokładać — przepis dotyczy homologacji i pierwszej rejestracji, nie dozbrajania używanych samochodów. Dokupiona kamera z marketu nie jest też homologowanym układem w rozumieniu regulaminu nr 158; jest akcesorium.
Czy można to wyłączyć
Kamera: obraz pozostaje na ekranie do chwili, gdy kierowca przełączy widok albo wyjdzie z biegu wstecznego; ręcznie wolno go zgasić tylko wtedy, gdy auto nie cofa. Czujniki: dopóki jeden sygnał działa, pozostałe wolno wyłączyć — dlatego legalnie można uciszyć piszczenie, zostawiając pasek na ekranie. Oba układy wolno wyłączyć, gdy pojazd wykryje podłączony sprzęg przyczepy. Awaria musi być dla kierowcy rozpoznawalna: ostrzeżeniem, komunikatem, czarnym ekranem albo brakiem wskaźnika stanu.
Sam manewr cofania kończy się w rozumieniu przepisu wtedy, gdy auto ruszy do przodu — producent wybiera jeden z progów: 16 km/h, 10 metrów albo 10 sekund jazdy.
FAQ
Czy kamera cofania jest obowiązkowa w nowych samochodach?
Nie. Obowiązkowe jest wykrywanie obiektów przy cofaniu, a producent może je zrealizować czujnikami, lusterkiem bliskiego zasięgu albo samym widzeniem bezpośrednim.
Od kiedy czujniki cofania są obowiązkowe?
Nowe typy pojazdów homologowane od 6 lipca 2022 r., wszystkie nowo rejestrowane samochody od 7 lipca 2024 r.
Czy muszę dokładać czujniki do starszego auta?
Nie. Obowiązek dotyczy homologacji typu i rejestracji nowego pojazdu, nie modernizacji używanych.
Dlaczego czujniki nie widzą niskiej przeszkody?
Przepis bada wykrywanie walca o wysokości 0,8 m w pasie do 1,0 m za autem. Słupek, krawężnik czy leżący rower są poza tym, co homologacja sprawdza.
Czy wolno wyłączyć pikanie przy cofaniu?
Tak, o ile zostanie co najmniej jeden sygnał informacyjny — na przykład wizualny na ekranie.
Źródła
- Rozporządzenie (UE) 2019/2144 — art. 6 ust. 1 lit. f oraz załącznik II, pozycja B7 i legenda liter A–D
- Regulamin EKG ONZ nr 158 (Dz.U. UE L 184 z 25.05.2021) — pkt 15.1–15.4, 16, 17 oraz załączniki 9 i 10
- ISO 17386:2010 — klasa R2 pola wykrywania i wskaźniki wykrywalności, przywołana w załączniku 10 regulaminu nr 158
- ISO 15006:2011 — wymogi dla sygnału dźwiękowego, przywołana w pkt 17.2.2 regulaminu nr 158
